Sau nhiều năm thiếu hụt, phải nhập khẩu clinker và xi măng thành phẩm, dự báo năm 2009, sản lượng xi măng trong nước sẽ đáp ứng nhu cầu. Tuy nhiên, có một vấn đề khác là do phát triển nhà máy mất cân đối, nên thị trường phía Nam vẫn thiếu hụt nghiêm trọng, buộc các doanh nghiệp (DN) phải chủ động vận chuyển sản phẩm vào thị trường này.
Năm 2009, đủ xi măng
Theo Bộ Xây dựng, năm 2009, dự kiến cả nước sẽ có 18 dự án xi măng hoàn thành xây lắp và đưa vào sản xuất với tổng công suất 20,47 triệu tấn. Như vậy đến hết năm 2009, tổng công suất các nhà máy xi măng đạt gần 60 triệu tấn. Trong khi đó, nhu cầu tiêu thụ xi măng khoảng 44 - 45,5 triệu tấn, tăng 10 - 11% so với năm 2008, nên Bộ Xây dựng dự báo, năng lực sản xuất xi măng trong nước đáp ứng được nhu cầu tiêu thụ, không còn hiện tượng thiếu về nguồn.
Tuy nhiên, cũng như mọi năm, do việc phát triển các dự án xi măng mất cân đối nên thị trường phía Nam vẫn sẽ bị thiếu hụt. Tại khu vực miền Nam, tính đến nay chỉ có 4 nhà máy xi măng lò quay sản xuất từ nguyên liệu đá vôi, với tổng công suất 7,3 triệu tấn, khả năng sản xuất năm 2009 đạt 5,5 triệu tấn. Trong khi đó, theo thống kê 5 năm trở lại đây, nhu cầu tiêu thụ xi măng phía Nam chiếm 38 - 40% nhu cầu cả nước. Năm 2009, nếu nhu cầu cả nước là 45 triệu tấn thì ở phía Nam khoảng 17,5 - 18 triệu tấn. Lượng còn thiếu khoảng 12 triệu tấn phải vận chuyển từ phía Bắc vào. Vận chuyển xi măng là giải pháp cấp bách song chi phí vận chuyển cao và không đồng đều khiến cho giá bán sẽ có biến động. Thực tế năm 2008, giá xi măng ở thị trường này leo thang chóng mặt bởi cung không đáp ứng cầu, nhiều đầu mối tiêu thụ tranh thủ găm hàng, nâng giá, buộc Chính phủ, Bộ Xây dựng phải chỉ đạo quyết liệt. Vì vậy, để khắc phục tình trạng trên, Bộ Xây dựng đã yêu cầu các DN chủ động kế hoạch, phương tiện vận chuyển clinker và xi măng vào phía Nam ngay từ ngày đầu, tháng đầu năm. Về lâu dài, để tăng nguồn cung, bảo đảm ổn định thị trường, Bộ đã yêu cầu chủ đầu tư 4 nhà máy xi măng là Hà Tiên 2, Holcim, An Phú và Minh Tâm (Bình Phước) đẩy nhanh tiến độ, đưa công trình vào hoạt động đúng kế hoạch.
Văn phòng Chính phủ vừa có công văn truyền đạt ý kiến chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ, đồng ý giao hai bộ Giao thông - Vận tải và Xây dựng, nghiên cứu chương trình phát triển hệ thống giao thông đường bộ bằng bê tông xi măng, đặc biệt là đường cao tốc, đường qua khu vực biên giới, khu vực thường xảy ra lũ lụt, lũ quét, nhằm nâng cao tuổi thọ công trình và kích cầu xi măng trong nước. Nếu đề án được thông qua, sẽ có một lượng lớn xi măng được tiêu thụ cho các dự án làm đường.
Kích cầu xi măng
Nếu năm 2009, dự báo sản lượng xi măng đủ đáp ứng nhu cầu trong nước, thì năm 2010, sau khi một số dự án đi vào hoạt động, sản lượng được dự báo dư thừa từ 5 đến 7 triệu tấn. Vậy giải quyết lượng dư này như thế nào?
Ông Trần Quang Tuấn, Chánh Văn phòng Tổng Công ty Công nghiệp xi măng Việt Nam cho biết: Ngoài việc tìm hướng xuất khẩu, hiện tại trong nước vẫn có nhiều lĩnh vực cần vật liệu này nhưng chưa khai thác hết. Chẳng hạn đầu tư hệ thống giao thông đường bộ bằng bê tông xi măng thay cho bê tông nhựa, đặc biệt là hệ thống đường cao tốc, đường qua khu vực thường xảy ra lũ lụt, đường ven biên giới, nhằm nâng cao tuổi thọ công trình. Từ trước đến nay, có nhiều lần dự báo thừa xi măng, song thực tế, sản lượng vẫn thiếu, có lúc phải nhập khẩu để bổ sung.
Bộ Xây dựng cũng đề xuất các giải pháp kích cầu xi măng trong nước, trong đó có giải pháp phát triển vật liệu không nung từ xi măng thay thế gạch, ngói từ đất sét nung. Phát triển vật liệu xây dựng không nung có nhiều cái lợi, trước hết là nhu cầu thị trường vật liệu này trong nước còn rất lớn, trong khi DN vẫn chưa khai thác hết. Mặt khác, phát triển vật liệu không nung thay thế cho vật liệu đất sét nung còn góp phần bảo đảm môi trường sinh thái, quỹ đất cho an ninh lương thực. Đồng thời với kích cầu, Bộ Xây dựng khuyến khích DN đẩy mạnh áp dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật, tận dụng nhiệt thải lò nung để sản xuất điện; tận dụng phế thải của các ngành công nghiệp khác làm nguyên, nhiên liệu cho ngành xi măng để tiết kiệm chi phí sản xuất, nâng cao hiệu quả đầu tư và tăng sức cạnh tranh khi tìm đường xuất khẩu. Theo Bộ Xây dựng, việc tìm giải pháp tiêu thụ xi măng khi dự báo thừa cần sớm được DN chủ động thực hiện.
Năm 2008 thị trường chứng khoán dường như đã trải qua hầu hết các khó khăn và đang ở mức điểm đáy quanh mốc 300 điểm. Nhưng theo nhiều nhận định của các chuyên gia chứng khoán, những khó khăn thử thách về vĩ mô vẫn là yếu tố chính ảnh hưởng đến sự bền vững của thị trường ít nhất là đến giữa năm 2009.
Dự báo tình hình kinh tế thế giới trong năm 2009 vẫn diễn biến phức tạp, cuộc khủng hoảng tài chính, tiền tệ và suy thoái kinh tế thế giới ngày càng lan rộng và ảnh hưởng mạnh đến tăng trưởng kinh tế của các quốc gia.
Năm 2008 được đánh giá là một năm đầy sóng gió đối với thị trường chứng khoán Việt Nam và được xem là xấu nhất trong suốt hơn 8 năm hoạt động, do chịu ảnh hưởng từ những biến động lớn của kinh tế thế giới và trong nước.
Phần lớn đây là những chương trình triển lãm, hội chợ và khảo sát thị trường nước ngoài, trong đó kinh phí Nhà nước hỗ trợ khoảng 63 tỷ đồng.
Thực hiện kế hoạch năm 2009, ngành Dệt may và Da giày đang đứng trước khó khăn do thị trường xuất khẩu ngày càng bị thu hẹp, sức mua tại các nước nhập khẩu giảm mạnh...
Nhiều yếu tố nằm ngoài dự báo diễn ra trong năm 2008 khiến không ít doanh nghiệp Việt Nam lao đao cả về vốn và đầu ra. Tình hình kinh tế năm 2009 sẽ thế nào đang là câu hỏi lớn đối với các doanh nghiệp.
Michael Porter - “cha đẻ” của chiến lược cạnh tranh đến Việt Nam hồi cuối 2008, đã gợi mở phương pháp tư duy mới: Cạnh tranh toàn cầu bằng lợi thế riêng. Phương pháp này đặt cho các nhà hoạch định chính sách, các học giả và các doanh nhân một trăn trở: Đâu là lợi thế Việt Nam?
Ngày 15/1/2009, Ngân hàng HSBC đã công bố kết quả khảo sát về mức độ tin tưởng của các doanh nghiệp nhỏ và vừa khu vực châu Á - Thái Bình Dương về tăng trưởng kinh tế.
Theo Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn (NN &PTNT), kế hoạch năm 2009 cả nước chỉ còn 1.065.000ha nuôi trồng thủy sản, giảm 35.000ha so với năm 2008.
Báo cáo “Tình hình kinh tế- xã hội năm 2008 và kế hoạch phát triển kinh tế- xã hội năm 2009” của Bộ Kế hoạch và Đầu tư chỉ rõ tỷ lệ thất nghiệp ở khu vực thành thị năm 2008 ước đến 4,6%. Tính theo tốc độ tăng trưởng tổng sản phẩm trong nước và tỷ lệ thất nghiệp ở khu vực thành thị cho thấy, nếu tốc độ tăng trưởng tổng sản phẩm trong nước năm 2009 chỉ đạt 6,5%, thì tỷ lệ thất nghiệp ở khu vực thành thị năm nay sẽ khoảng 5%, hoặc cao hơn.
Sau nhiều năm thiếu hụt, phải nhập khẩu clinker và xi măng thành phẩm, dự báo năm 2009, sản lượng xi măng trong nước sẽ đáp ứng nhu cầu. Tuy nhiên, có một vấn đề khác là do phát triển nhà máy mất cân đối, nên thị trường phía Nam vẫn thiếu hụt nghiêm trọng, buộc các doanh nghiệp (DN) phải chủ động vận chuyển sản phẩm vào thị trường này.
Năm 2008 đầy “sóng gió” đã qua đi. Năm 2009 được dự báo là “bão” đến có khi còn mạnh hơn. Nhưng trong “nguy” vẫn có “cơ”. Để vững tay chèo trước sóng cả, không thể bỏ qua những thách thức, nhưng cũng cần nhìn đến những yếu tố “thuận”, được xem như điểm sáng cho bức tranh kinh tế của Việt Nam.